คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 227/2485

1พฤติการณืที่ถือว่าฟ้องให้รับผิดในฐานเป็นผู้รับมฤดกของผู้ตายคนหลัง.โจทย์ฟ้องเรียกเงินจากกองมฤดกคุณหญิงเสงี่ยม ซึ่งโจทก์อ้างว่าได้ทำหนังสือรับสภาพหนี้ไว้ จำเลยเป็นบุตร์คุณหญิงเสงี่ยมและเป็นผู้ได้รับทรัพย์มฤดกไว้

2จำเลยให้การว่า มูลแห่งหนี้ที่โจทย์ฟ้องไม่มีหลักฐานคดีโจทก์ขาดอายุความ กองมฤดกพระยาคงคาฯ ศาลได้ตั้งผู้จัดการแล้ว ผู้จัดการมฤดกมิได้รู้เห็นการรับสภาพหนี้รายนี้ คู่ความแถลงรับกันว่าพระยาคงคาฯ มรณะเมื่อวันที่ ๓ มกราคม ๒๔๘๐ ศาลตั้งหลวงอินทอาญา เป็นผู้จัดการมฤดกเมื่อวันที่ ๑๖ มีนาคม ๒๔๘๑ คุณหญิงเสงี่ยมมรณะเดือนมิถุนายน ๒๔๘๓ จำเลยเป็นบุตร์และเป็นทายาทโดยธรรมของคุณหญิงเสงี่ยม ศาลชั้นต้นสั่งงดสืบพะยานและวินิจฉัยว่าคุณหญิงเสงี่ยมทำหนังสือรับสภาพหนี้เมื่อพระยาคงคาฯ มรณะเกิน ๑ ปีแล้ว คดีขาดอายุความ

3พิพากษายกฟ้อง. ศาลอุทธรณ์ พิพากษากลับให้ศาลชั้นต้นพิจารณาไปแล้วพิพากษาใหม่ แต่มีความเห็นแย้งฉะเพาะในเหตุผลและข้อกฎหมายที่อ้างในคำพิพากษา.

4จำเลยฎีกา ศาลฎีกาเห็นว่าคดีนี้โจทย์ฟ้องเรียกหนี้จากกองมฤดกคุณหญิงเสงี่ยม มิใช่จากกองมฤดกพระยาคงคาฯ คดีโจทก์จึงยังไม่ขาดอายุความ ส่วนหลักฐานที่โจทย์ฟ้องคือ หนังสือที่คุณหญิงเสงี่ยมรับรองหนี้รายนี้จำเลยไม่รับรอง จึงควรฟังข้อเท็จจริงเสียก่อน

5พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์.(ภัทรนาวิก-นิติศาสตร์-ทิพปัญญา)ศาลชั้นต้น - หลวงมณูทัศน์วิมลเหตุศาลอุทธรณ์ - พระนาถปรีชา+แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทย์ฟ้องเรียกเงินจากกองมฤดกคุณหญิงเสงี่ยม ซึ่งโจทก์อ้างว่าได้ทำหนังสือรับสภาพหนี้ไว้ จำเลยเป็นบุตร์คุณหญิงเสงี่ยมและเป็นผู้ได้รับทรัพย์มฤดกไว้

6จำเลยให้การว่า มูลแห่งหนี้ที่โจทย์ฟ้องไม่มีหลักฐานคดีโจทก์ขาดอายุความ กองมฤดกพระยาคงคาฯ ศาลได้ตั้งผู้จัดการแล้ว ผู้จัดการมฤดกมิได้รู้เห็นการรับสภาพหนี้รายนี้ คู่ความแถลงรับกันว่าพระยาคงคาฯ มรณะเมื่อวันที่ ๓ มกราคม ๒๔๘๐ ศาลตั้งหลวงอินทอาญา เป็นผู้จัดการมฤดกเมื่อวันที่ ๑๖ มีนาคม ๒๔๘๑ คุณหญิงเสงี่ยมมรณะเดือนมิถุนายน ๒๔๘๓ จำเลยเป็นบุตร์และเป็นทายาทโดยธรรมของคุณหญิงเสงี่ยม ศาลชั้นต้นสั่งงดสืบพะยานและวินิจฉัยว่าคุณหญิงเสงี่ยมทำหนังสือรับสภาพหนี้เมื่อพระยาคงคาฯ มรณะเกิน ๑ ปีแล้ว คดีขาดอายุความ

7พิพากษายกฟ้อง. ศาลอุทธรณ์ พิพากษากลับให้ศาลชั้นต้นพิจารณาไปแล้วพิพากษาใหม่ แต่มีความเห็นแย้งฉะเพาะในเหตุผลและข้อกฎหมายที่อ้างในคำพิพากษา.

8จำเลยฎีกา ศาลฎีกาเห็นว่าคดีนี้โจทย์ฟ้องเรียกหนี้จากกองมฤดกคุณหญิงเสงี่ยม มิใช่จากกองมฤดกพระยาคงคาฯ คดีโจทก์จึงยังไม่ขาดอายุความ ส่วนหลักฐานที่โจทย์ฟ้องคือ หนังสือที่คุณหญิงเสงี่ยมรับรองหนี้รายนี้จำเลยไม่รับรอง จึงควรฟังข้อเท็จจริงเสียก่อน

9พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์.