คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 227/2485

ย่อ (หลักกฎหมาย)
ลูกหนี้ตาย ภริยาทำหนังสือรับรองหนี้ ภายหลังภริยาตายเจ้าหนี้ฟ้องเรียกให้ชำระหนี้ภายใน 1 ปี ไม่ขาดอายุความเพราะมิใช่ฟ้องเรียกจากกองมฤดกของลูกหนี้เดิม. พฤติการณืที่ถือว่าฟ้องให้รับผิดในฐานเป็นผู้รับมฤดกของผู้ตายคนหลัง.โจทย์ฟ้องเรียกเงินจากกองมฤดกคุณหญิงเสงี่ยม ซึ่งโจทก์อ้างว่าได้ทำหนังสือรับสภาพหนี้ไว้ จำเลยเป็นบุตร์คุณหญิงเสงี่ยมและเป็นผู้ได้รับทรัพย์มฤดกไว้ จำเลยให้การว่า มูลแห่งหนี้ที่โจทย์ฟ้องไม่มีหลักฐานคดีโจทก์ขาดอายุความ กองมฤดกพระยาคงคาฯ ศาลได้ตั้งผู้จัดการแล้ว ผู้จัดการมฤดกมิได้รู้เห็นการรับสภาพหนี้รายนี้ คู่ความแถลงรับกันว่าพระยาคงคาฯ มรณะเมื่อวันที่ ๓ มกราคม ๒๔๘๐ ศาลตั้งหลวงอินทอาญา เป็นผู้จัดการมฤดกเมื่อวันที่ ๑๖ มีนาคม ๒๔๘๑ คุณหญิงเสงี่ยมมรณะเดือนมิถุนายน ๒๔๘๓ จำเลยเป็นบุตร์และเป็นทายาทโดยธรรมของคุณหญิงเสงี่ยม ศาลชั้นต้นสั่งงดสืบพะยานและวินิจฉัยว่าคุณหญิงเสงี่ยมทำหนังสือรับสภาพหนี้เมื่อพระยาคงคาฯ มรณะเกิน ๑ ปีแล้ว คดีขาดอายุความ พิพากษายกฟ้อง. ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับให้ศาลชั้นต้นพิจารณาไปแล้วพิพากษาใหม่ แต่มีความเห็นแย้งฉะเพาะในเหตุผลและข้อกฎหมายที่อ้างในคำพิพากษา. จำเลยฎีกา ศาลฎีกาเห็นว่าคดีนี้โจทย์ฟ้องเรียกหนี้จากกองมฤดกคุณหญิงเสงี่ยม มิใช่จากกองมฤดกพระยาคงคาฯ คดีโจทก์จึงยังไม่ขาดอายุความ ส่วนหลักฐานที่โจทย์ฟ้องคือ หนังสือที่คุณหญิงเสงี่ยมรับรองหนี้รายนี้จำเลยไม่รับรอง จึงควรฟังข้อเท็จจริงเสียก่อน พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์. ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 227/2485นางเล็ก ณนคร ผู้จัดการทรัพย์มฤดกของนายสุทธิถวิล ณนคร ผู้มรณะโจทก์นายแพรว ณนครจำเลยลูกหนี้ตาย ภริยาทำหนังสือรับรองหนี้ ภายหลังภริยาตายเจ้าหนี้ฟ้องเรียกให้ชำระหนี้ภายใน 1 ปี ไม่ขาดอายุความเพราะมิใช่ฟ้องเรียกจากกองมฤดกของลูกหนี้เดิม.

คำพิพากษา
พฤติการณืที่ถือว่าฟ้องให้รับผิดในฐานเป็นผู้รับมฤดกของผู้ตายคนหลัง.โจทย์ฟ้องเรียกเงินจากกองมฤดกคุณหญิงเสงี่ยม ซึ่งโจทก์อ้างว่าได้ทำหนังสือรับสภาพหนี้ไว้ จำเลยเป็นบุตร์คุณหญิงเสงี่ยมและเป็นผู้ได้รับทรัพย์มฤดกไว้ จำเลยให้การว่า มูลแห่งหนี้ที่โจทย์ฟ้องไม่มีหลักฐานคดีโจทก์ขาดอายุความ กองมฤดกพระยาคงคาฯ ศาลได้ตั้งผู้จัดการแล้ว ผู้จัดการมฤดกมิได้รู้เห็นการรับสภาพหนี้รายนี้ คู่ความแถลงรับกันว่าพระยาคงคาฯ มรณะเมื่อวันที่ ๓ มกราคม ๒๔๘๐ ศาลตั้งหลวงอินทอาญา เป็นผู้จัดการมฤดกเมื่อวันที่ ๑๖ มีนาคม ๒๔๘๑ คุณหญิงเสงี่ยมมรณะเดือนมิถุนายน ๒๔๘๓ จำเลยเป็นบุตร์และเป็นทายาทโดยธรรมของคุณหญิงเสงี่ยม ศาลชั้นต้นสั่งงดสืบพะยานและวินิจฉัยว่าคุณหญิงเสงี่ยมทำหนังสือรับสภาพหนี้เมื่อพระยาคงคาฯ มรณะเกิน ๑ ปีแล้ว คดีขาดอายุความ พิพากษายกฟ้อง. ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับให้ศาลชั้นต้นพิจารณาไปแล้วพิพากษาใหม่ แต่มีความเห็นแย้งฉะเพาะในเหตุผลและข้อกฎหมายที่อ้างในคำพิพากษา. จำเลยฎีกา ศาลฎีกาเห็นว่าคดีนี้โจทย์ฟ้องเรียกหนี้จากกองมฤดกคุณหญิงเสงี่ยม มิใช่จากกองมฤดกพระยาคงคาฯ คดีโจทก์จึงยังไม่ขาดอายุความ ส่วนหลักฐานที่โจทย์ฟ้องคือ หนังสือที่คุณหญิงเสงี่ยมรับรองหนี้รายนี้จำเลยไม่รับรอง จึงควรฟังข้อเท็จจริงเสียก่อน พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์.(ภัทรนาวิก-นิติศาสตร์-ทิพปัญญา)ศาลชั้นต้น - หลวงมณูทัศน์วิมลเหตุศาลอุทธรณ์ - พระนาถปรีชา+แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทย์ฟ้องเรียกเงินจากกองมฤดกคุณหญิงเสงี่ยม ซึ่งโจทก์อ้างว่าได้ทำหนังสือรับสภาพหนี้ไว้ จำเลยเป็นบุตร์คุณหญิงเสงี่ยมและเป็นผู้ได้รับทรัพย์มฤดกไว้ จำเลยให้การว่า มูลแห่งหนี้ที่โจทย์ฟ้องไม่มีหลักฐานคดีโจทก์ขาดอายุความ กองมฤดกพระยาคงคาฯ ศาลได้ตั้งผู้จัดการแล้ว ผู้จัดการมฤดกมิได้รู้เห็นการรับสภาพหนี้รายนี้ คู่ความแถลงรับกันว่าพระยาคงคาฯ มรณะเมื่อวันที่ ๓ มกราคม ๒๔๘๐ ศาลตั้งหลวงอินทอาญา เป็นผู้จัดการมฤดกเมื่อวันที่ ๑๖ มีนาคม ๒๔๘๑ คุณหญิงเสงี่ยมมรณะเดือนมิถุนายน ๒๔๘๓ จำเลยเป็นบุตร์และเป็นทายาทโดยธรรมของคุณหญิงเสงี่ยม ศาลชั้นต้นสั่งงดสืบพะยานและวินิจฉัยว่าคุณหญิงเสงี่ยมทำหนังสือรับสภาพหนี้เมื่อพระยาคงคาฯ มรณะเกิน ๑ ปีแล้ว คดีขาดอายุความ พิพากษายกฟ้อง. ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับให้ศาลชั้นต้นพิจารณาไปแล้วพิพากษาใหม่ แต่มีความเห็นแย้งฉะเพาะในเหตุผลและข้อกฎหมายที่อ้างในคำพิพากษา. จำเลยฎีกา ศาลฎีกาเห็นว่าคดีนี้โจทย์ฟ้องเรียกหนี้จากกองมฤดกคุณหญิงเสงี่ยม มิใช่จากกองมฤดกพระยาคงคาฯ คดีโจทก์จึงยังไม่ขาดอายุความ ส่วนหลักฐานที่โจทย์ฟ้องคือ หนังสือที่คุณหญิงเสงี่ยมรับรองหนี้รายนี้จำเลยไม่รับรอง จึงควรฟังข้อเท็จจริงเสียก่อน พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์.

องค์คณะ: ภัทรนาวิก - นิติศาสตร์ - ทิพปัญญา
กฎหมายที่เกี่ยวข้อง: 
แหล่งที่มา: กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา